آیا تا به حال هنگام مسواک زدن یا استفاده از نخ دندان متوجه خون روی مسواک یا کف سینک شده اید؟ بسیاری از افراد تصور میکنند این اتفاق طبیعی است یا به دلیل محکم مسواک زدن رخ میدهد؛ اما در بیشتر موارد، خونریزی لثه اولین زنگ خطر برای التهاب و بیماری های لثه محسوب میشود.
لثه های سالم حتی هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن نیز نباید خونریزی کنند. نادیده گرفتن این علامت میتواند باعث پیشرفت بیماری های لثه، تحلیل استخوان فک، لق شدن دندان ها و حتی از دست دادن آن ها شود.
در این مقاله با دلایل خونریزی لثه هنگام مسواک زدن، علائم هشداردهنده، راهکارهای پیشگیری و زمان مراجعه به دندانپزشک آشنا خواهید شد.
خونریزی لثه هنگام مسواک زدن طبیعی است؟
خیر.برخلاف تصور رایج، خونریزی لثه نشانه سالم بودن یا تمیز شدن لثه نیست. این علامت معمولاً نشان میدهد که بافت لثه دچار التهاب شده و رگهای خونی آن حساس تر از حالت طبیعی هستند.در مراحل اولیه بیماری، ممکن است هیچ دردی وجود نداشته باشد و تنها نشانه، خونریزی هنگام مسواک زدن باشد.
شایع ترین علت خونریزی لثه چیست؟
۱. التهاب لثه (ژنژیویت)
شایع ترین علت خونریزی لثه، تجمع پلاک های میکروبی روی دندان هاست.
پلاک های باکتریایی در امتداد خط لثه جمع میشوند و اگر به‌موقع پاک نشوند، باعث التهاب، قرمزی و خونریزی خواهند شد.
خوشبختانه ژنژیویت در این مرحله کاملاً قابل درمان است.
۲. جرم دندان
وقتی پلاک ها مدت زیادی روی دندان باقی بمانند، به جرم تبدیل میشوند.
جرم باعث میشود:
- لثه متورم شود.
- باکتری ها بیشتر رشد کنند.
- خونریزی افزایش پیدا کند.
- التهاب شدیدتر شود.
در این مرحله معمولاً جرم گیری توسط دندانپزشک ضروری است.
۳. مسواک نزدن منظم
برخی افراد به دلیل خونریزی، مسواک زدن را کمتر میکنند.
این کار نتیجه معکوس دارد زیرا:
- پلاک بیشتری تشکیل میشود.
- التهاب افزایش مییابد.
- خونریزی شدیدتر میشود.
۴. استفاده نادرست از نخ دندان
اگر به تازگی نخ دندان را شروع کرده باشید، ممکن است چند روز اول مقدار کمی خون مشاهده کنید.
اما اگر خونریزی برای مدت طولانی ادامه پیدا کند، معمولاً نشانه التهاب لثه است، نه خود نخ دندان.
۵. تغییرات هورمونی
در برخی شرایط حساسیت لثه افزایش پیدا میکند، مانند:
- بارداری
- بلوغ
- یائسگی
در این دوران رعایت دقیق بهداشت دهان اهمیت بیشتری دارد.
۶. کمبود برخی ویتامین ها
کمبود ویتامین C یا ویتامین K نیز میتواند احتمال خونریزی لثه را افزایش دهد؛ هرچند این علت نسبت به التهاب لثه شیوع کمتری دارد.
بیماری لثه چگونه پیشرفت میکند؟
اگر التهاب درمان نشود، بیماری وارد مرحله شدیدتری به نام پریودنتیت میشود.
- لثه از دندان فاصله میگیرد.
- پاکت های عمیق اطراف دندان تشکیل میشود.
- استخوان نگهدارنده دندان تحلیل میرود.
- دندان ها لق میشوند.
- احتمال از دست رفتن دندان افزایش مییابد.
چگونه از التهاب لثه جلوگیری کنیم؟
مسواک زدن صحیح
حداقل روزی دو بار و هر بار حدود دو دقیقه با یک مسواک نرم دندان ها را تمیز کنید.
فشار زیاد هنگام مسواک زدن باعث سالم تر شدن دندان ها نمیشود.
نخ دندان را فراموش نکنید
مسواک تنها حدود ۶۰ درصد سطوح دندان را تمیز میکند.
فضاهای بین دندان ها فقط با نخ دندان یا ابزارهای بین دندانی تمیز میشوند.
جرم‌گیری منظم
جرم هایی که با مسواک پاک نمیشوند باید توسط دندانپزشک برداشته شوند.
جرم گیری به کاهش التهاب و جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک میکند.
تغذیه سالم
برای سلامت لثه بهتر است مصرف این مواد افزایش یابد:
- میوه های تازه
- سبزیجات
- لبنیات
- منابع ویتامین C
- منابع کلسیم
همچنین مصرف زیاد نوشیدنی های شیرین و تنقلات قندی را کاهش دهید.
ترک سیگار
سیگار یکی از مهم ترین عوامل تخریب لثه است.
افراد سیگاری بیشتر در معرض:
- تحلیل لثه
- بیماری شدید لثه
- از دست دادن دندان
- تأخیر در بهبود زخم های دهانقرار دارند.
چه اشتباهاتی خونریزی لثه را بیشتر میکند؟
- قطع کردن مسواک به دلیل خونریزی
- استفاده از مسواک بسیار زبر
- فشار زیاد هنگام مسواک زدن
- بی‌توجهی به جرم دندان
- مصرف زیاد مواد قندی
چه زمانی بابت علت خونریزی لثه باید سریع به دندانپزشک مراجعه کنیم؟
در موارد زیر مراجعه به دندانپزشک را به تعویق نیندازید:
- خونریزی بیش از دو هفته ادامه داشته باشد.
- خونریزی بدون مسواک زدن نیز اتفاق بیفتد.
- لثه چرک داشته باشد.
- دندان لق شده باشد.
- درد و تورم شدید وجود داشته باشد.
- بوی بد دهان با رعایت بهداشت برطرف نشود.
سوالات متداول علت خونریزی لثه
۱.آیا خونریزی لثه بعد از مسواک زدن طبیعی است؟
خیر. لثه سالم هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن نباید خونریزی کند و این علامت معمولاً نشانه التهاب لثه است.
۲.اگر لثه خونریزی دارد، مسواک زدن را متوقف کنیم؟
خیر. قطع کردن مسواک زدن باعث تجمع بیشتر پلاک های میکروبی و تشدید التهاب میشود. بهتر است با یک مسواک نرم و روش صحیح بهداشت دهان را ادامه دهید.
۳.آیا جرم گیری باعث آسیب به دندان میشود؟
خیر. جرم گیری اصولی توسط دندانپزشک به دندان آسیب نمیزند و یکی از مؤثرترین روش ها برای درمان التهاب لثه و پیشگیری از پیشرفت بیماری است.
۴.خونریزی لثه در بارداری طبیعی است؟
تغییرات هورمونی در بارداری میتواند احتمال التهاب و خونریزی لثه را افزایش دهد، اما این وضعیت نباید نادیده گرفته شود و رعایت بهداشت دهان و معاینه دندانپزشکی اهمیت زیادی دارد.
جمع‌بندی
خونریزی لثه هنگام مسواک زدن را نباید طبیعی دانست. این علامت اغلب اولین هشدار بدن درباره التهاب لثه است؛ مشکلی که در صورت تشخیص زودهنگام به راحتی قابل درمان است، اما در صورت بی توجهی میتواند به بیماری های پیشرفته لثه، تحلیل استخوان و از دست رفتن دندان ها منجر شود.
خونریزی لثه را به حساب حساس بودن لثه ها نگذارید؛ این علامت میتواند آغاز یک بیماری قابل پیشگیری باشد. اگر هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن به‌طور مکرر خونریزی مشاهده میکنید، با یک معاینه ساده میتوان علت آن را مشخص و از آسیب های جدی به دندان و لثه جلوگیری کرد. درمانگاه خیریه حیدریها با بهره گیری از خدمات دندانپزشکی و معاینات تخصصی، آماده است تا در تشخیص، پیشگیری و درمان بیماریهای لثه همراه شما باشد. مراجعه به‌موقع، بهترین راه برای حفظ سلامت لبخند شماست.
